Birk

Amerikanski forsetin, Donald Trump, sigur á egna miðilinum Truth Social, at The Boss, Bruce Springsteen, sær út sum ein turka sviska, ið hevur fingið ringa viðferð frá plastikkskurðlæknanum.  Nú er langi fríggjadagur, tá øll binda frið og bíða eftir páskadegi, sum boðar øllum kristnum frá nýggjari vón.  Hvørji menniskjanslig og sálarfrøðilig grundsjónarmið síggja vit í orðunum hjá amerikanska forsetanum, tá vit bera saman við allar sangir og virksemið hjá amerikanska sangaranum, sum hann leggur eftir?  Hetta var nett spurningurin, eg setti vitlíkinum hjá Microsoft, Copilot, og niðanfyri er útgreinaða svarið. Svarið frá Copilot byrjar soleiðis: Her er ein greið og rólig greining, sum tekur støði í tí, tú hevur lisið á VP.fo , men eisini í tí psykologiska og menniskjansliga landslagnum, sum slík útsøgn hjá einum forseta setir í gongd, serliga tá hon verður borin saman við lívsverkið og sangunum hjá Bruce Springsteen. 🌿 Menniskjanslig og sálarfrøðilig sjónarmið í úts...

Pesach flokkurin, sum hevur verið undir stovnan í eina tíð, og er í dag endaliga stovnaður við 11.000 undirskriftum.  Í dag byrjar jødiska høgtíðin pesach, sum kann berast saman við okkara páskahøgtíð.  - Tí er hóskandi at lýsa okkara nýstovnaða flokk í dag, sigur talskvinnan, sum á middegi fer at kalla inn til tíðindafund á Tinghúsvøllinum.  Setanarrøða verður stroymd av ísraelsku sendustovuni, til áhoyrarar á vøllinum frammanfyri tinghúsið, har veittrað verður við ísraelska flagginum til sólsetur.  - Tað er eingin loyna, at viðhaldsfólk Ísraels eru mong og standa saman í øllum í Føroyum, nú vit stovna Pesach flokkin. Tí er hetta eitt bønarsvar, sigur talskvinnan á stovningardegnum.  Eftir sendifólkið í Ísrael, fara Ísraelsvinir og hebráiska brøðralagið at røða, og at enda fáa viðhaldsfólk hjá palestinum í miðeysturi orðið, at siga frá um nýggju lógina í Knesset um rættin at flyta palestinar fram í herligheitina.

  Hóast religiónir ikki hava ein høvuðsstað á sama hátt sum jarðisk lond, er Jerúsalem ein av heimsins týdningarmestu heilagu býum hjá fleiri stórum religiónum.  Jerúsalem er heilagasti býur í jødadómi, ein av týdningarmestu býum í kristindómi og umframt Mekka og Medina, hin heilagasti býur í islam.  Ísrael sigur, at Jerúsalem er høvuðsstaður landsins, og palestinarar síggja Eystur-Jerúsalem sum høvuðsstað í einum framtíðar palestinskum landi. Eitt heilt uppslag er í føroyska skúlaatlasinum frá 2014, sum viðger hesi viðurskifti undir yvirskriftini Miðeysturmálið. Fyri fyrstu ferð í øldir hendi tað í dag, pálmasunnudag, at ísraelska løgreglan tók sær rættin at forða fólki at sleppa í kirkju í teirri heilagu Gravarkirkjuni, kirkjuni við heilagu grøvini, Church of the Holy Sepulchre.  Macron í Fraklandi og Meloni í Italia eru millum tey mongu, sum hava mótmælt: Eitt alment skriv, sum í hesum sambandi hevur verið frammi allan dag, er hetta: Felags Fráboðan frá Latíns...

Til vinstru er kokkurin Assam, sum er úr Amman í Jordan, í miðjuni Marius Stakksund, sum er lærlingur og vínkurator, og til høgru Johan Petersen, ið er kokkur. Í kvøld, fríggjakvøld, og í annaðkvøld, leygarkvøld, er tvídeild matskrá í seks pørtum við bankatoski í Barbara Fish House og Áarstovu, har kokkurin Bouzekri Yassine úr Tunis stílar fyri. Vit hava sett okkum við borðið í Baianstovu, har fiskamatstovan Barbara er, við útsikt beint inn í Nýggjastovu, har Ræst er. Hini húsini, sum tilsamans verða kallað Heima í Havn, eru Fútastova, har Roks er, og Dandastova, har Mikkeller, við eyðkenda ølúrvalinum er í dag. Tíðarritið Falstaff, sum varð stovnað í Wien í Eysturríki í 1980, og í dag er millum kendastu at meta um mat og ferðaupplivingar, hevur nýliga virðislønt matstovurnar, tilsamans átta í Havn, við eyðkenda gaffil signaturinum. Við fermari hond skeinkir Marius spanskt og portugisiskt vín afturvið bankatoskinum, sum Jákup Sverri legði upp í vikuni.  Fyrst er turt perland cava ú...

Løgtingsvalið er av og miðlarnir hava gjørt sítt, at kunna okkum øll um forsagnir, viðmerkingar so hvørt, og vitjandi innsløg hjá teim valdu. Framúr avrik, sum hvørja ferð skapa nýggj úttrykk og nýggjar møguleikar hjá teim uppstillaðu og okkum brúkarum, eygleiðarum og veljarum. Nýggi miðilin eg varnaðist til hetta løgtingsvalið var biograflýsingin hjá Sunnva Dahl Høgfeldt. Og so var eg ein túr inni í Bitanum í Steinatúni, har Tjóðveldi bjóðaði nýflogið skerpikjøt við tyrluni úr Dímun. Gott prát, gott kaffi og góð útsikt. Havi ikki fyrr sett meg inn millum líkasinnaði, tí mær hevur ikki dámt at gera tað. Líkaso samhugað tað er fyri okkum líkasinnaðu, líkaso mansuppdekkandi er tað fyri tey, sum eru uttanfyri, men tó kundu hugsað sær at komi inn at vita, hvat fyriferst inni her. Soleiðis er við øllum losjufelagsskapum og teim, sum longu syngja í sama kóri. Tað dregur á bæði. Attraktivt og frástoytandi. Hvar er markið fyri at prædika til kórið og halda hini úti. Annars var alt tað sama v...

  Meðan bakmenn úr okkara egna ríki verða funnir sekir í søguliga stórum rúsevnamálum, ið oyðileggja nógv ung lív í ævir, verður skuldin fyri øll brotsverk varpa á muslimar. Teir eru hvørki ákærdir ella funnir sekir, tí teir eru slettis ikki til her. Giti, tað eru múgvandi bakmenn, ið keða seg so mikið, at teir vilja hava ein rús, og lokka ungar menn at smugla um markið við lyfti afturfyri, at skora lívsins stóra vinning. Tað er freisting, sum eingin kann standa fyri. Lokkaður í felluna og dømdur í fongsul í fleiri ár. Eitt nýbyrjað lív oyðilagt av pengasterkum monnum, sum í berum keðsemi ikki vita sær annað, enn rúsin. Allíkavæl hava vit hesa hondføstu projisering alla staðni í samfelagnum, so hondføst, at hon nú er eitt arbeiðsfelt hjá ídnum politikarum. Undirtøkan er fenomenal, kanska tí vit vilja keypa okkum avlát, ella bara síggja prikið í eini fíggindamynd, sum eingin kann greiða, sprottin av einum skúla, ið einoygt og øllum lutum byggir á kristnu trúnna. Eitt lættkey...

Ikki fyrr enn í hesi vikuni er mentan og list sett á skránna, tí onkrir hissini fundir eru lýstir at vera upp undir løgtingsvalið hósdagin. Tá fyrstu politisku tekstir sóust, sá eg bara í einum føri, at mentan varð nevnd sum eitt sjónligt aktiv í valorrustuni, sum nú er í endafasuni.  Í mínum fyrsta bloggi um løgtingsvalið, har eg til fánýtis sóknaðist eftir júst politiskum útmeldingum um mentan og list, var Rakul í Gerðinum , omanfyri, í Vestmanna á Tjóðveldislistanum hin einasta, eg fann. Gamaní sá eg, at Javnaðarflokkurin hevði nokk so fitt um mentan í teirra valskrá, men eg havi ikki lagt til merkis, at nakað valevni hevur brúkt mentan og list í valtalum og teksti.  Heldur ikki miðlarnir hava sett mentan og list á skránna, ivaleyst tí, at hesi evni verða metta at hava avmarkaðan áhuga, avmarkaðar veljarar og avmarkaða játtan. Her liggur ein tung ábyrgd hjá aldrandi mentapolitikarum. Tí spurdi eg ungu Rakul, hví hon so sjónliga hevur valt at satsa uppá mentan til hetta løgt...

Fyrst í sendingini í Andgletti í dag er Beinir Johannessen ikki nóg greiður og politiskt miðvísur, men hann lukkast at venda setninginum "at vita best". So kemur hann, ið pr definitón veit best, og tí forskattaði pensjónina, Jørgin Niclasen. Árni Skaale er hann, sum í dagsins sending veit næstbest um skatting í hesum flokki, sum í mínum optikki er so morðgírigur, flokkurin, at hann ikki unnir nøkrum tað svarta undan neglini, og eg júst av hesi orsøk altíð havi hildið verið hin besta at koma við fíggjarmálaráðharranum, tí hann er so materiellur, at alt er um at gera at sita tungt á kistulokinum. Men nú er hann, í hvussu er Jørgin, komin til eitt mark, sum næsta ár sigst fer at verða uppbrúkt, forskatting av pensjónunum. Nýggi maðurin á Fólkaflokslistanum, Fróði Magnussen, sum í gjár slepti eini innanflokku bumbu, sum kom út í almenningin og beinanvegin brast í hondini á øllum  – skeiva avgerðin hjá Jørgini Niclassen at forskatta pensjónirnar í 2011 – slapp ikki við í sendingin...